Een schuldeiser zonder wettelijk voorrecht, pandrecht of hypotheekrecht. Concurrente schuldeisers delen naar verhouding mee in wat overblijft nadat schuldeisers met een hogere rang zijn voldaan. In veel faillissementen ontvangen zij niets.
Deze positie komt veel voor bij onbetaalde leveranciersfacturen. Toch moet per vordering worden beoordeeld welke rechten bestaan. De naam van de leverancier, de hoogte van de factuur en de snelheid van aanmelding bepalen niet vanzelf de rang. Ook een langlopende handelsrelatie geeft op zichzelf geen bijzondere voorrang in een faillissement.
Hoe ontstaat deze positie?
Een ondernemer die goederen of diensten levert kan recht op betaling krijgen. Als de klant failliet gaat en geen bijzondere zekerheid of wettelijke voorrang van toepassing is, kan de openstaande aanspraak concurrent zijn. De curator moet daarvoor de grondslag en eventueel gestelde bijzondere rechten beoordelen.
Een schuldeiser kan niet zelf een hogere rang creëren door het woord preferent op de indiening te zetten. Andersom moet een mogelijke zekerheid niet worden vergeten. Een geldige pandakte of een wettelijk voorrecht kan tot een andere positie leiden, maar vraagt een eigen onderbouwing.
Controleer daarom niet alleen wat in de boekhouding staat. Lees de overeenkomst, voorwaarden en eventuele zekerheidsstukken. Een eigendomsvoorbehoud op nog aanwezige goederen kan bovendien een andere aanspraak geven dan een gewone geldvordering. Dat onderscheid moet afzonderlijk worden gemeld.
Erkenning en rang zijn aparte vragen
De curator kan onderzoeken of een vordering bestaat en voor welk bedrag. Daarnaast moet de gevraagde behandeling worden beoordeeld. Een aanspraak kan inhoudelijk worden erkend terwijl een gestelde voorrang wordt betwist. Ook het omgekeerde soort geschil is denkbaar: partijen kunnen het over de juridische categorie eens zijn, maar over de hoogte verschillen.
Vraag daarom bij een reactie welk onderdeel is beoordeeld. Een bericht dat de claim is ontvangen, is nog geen bevestiging van erkenning. Een voorlopig opgenomen bedrag kan bovendien later worden aangepast op basis van aanvullende stukken of correcties.
Bewaar de oorspronkelijke indiening, bewijsstukken en latere berichten samen. Daarmee wordt zichtbaar waarom het uiteindelijke bedrag afwijkt van het bedrag dat u aanvankelijk vroeg. Alleen de laatste totaalsom bewaren maakt dat verloop moeilijker te controleren.
Wat betekent delen naar verhouding?
Wanneer voor concurrente schuldeisers middelen beschikbaar zijn, wordt de toepasselijke verdeling gevolgd. Binnen dezelfde positie gaat het niet om een eenvoudige volgorde van wie het eerst een factuur stuurde of het hardst om betaling vroeg.
Een fictief voorbeeld: voor een groep erkende concurrente vorderingen wordt 6% uitgekeerd. Een erkende claim van € 5.000 correspondeert dan rekenkundig met € 300. Dat percentage moet op de juiste erkende grondslag worden toegepast. Een hoger ingediend maar betwist bedrag telt niet automatisch volledig mee.
Het voorbeeld zegt niets over een gebruikelijk uitkeringspercentage. De opbrengsten en verplichtingen verschillen per faillissement. Een percentage uit een ander dossier vormt daarom geen betrouwbare voorspelling voor uw eigen zaak.
Waarom blijft er soms niets over?
De faillissementsafwikkeling kent verschillende aanspraken en kosten. Opbrengsten van goederen kunnen gedeeltelijk aan zekerheidsgerechtigden toekomen. Ook boedelschulden en hoger gerangschikte vorderingen kunnen de beschikbare middelen vragen.
Een zichtbare verkoop betekent daardoor niet dat gewone schuldeisers direct een uitkering kunnen verwachten. De bruto verkoopprijs moet worden verbonden met de kosten en rechten die op de opbrengst rusten. Een positief banksaldo is evenmin een definitieve uitdelingslijst.
De curator kan pas een verantwoorde verwachting geven wanneer voldoende bekend is over opbrengsten en verplichtingen. Een voorlopige prognose kan veranderen. Lees daarom de status van een bedrag en de toelichting op de afwikkeling, in plaats van een losse saldovermelding als betalingsbelofte te gebruiken.
Uw claim zorgvuldig indienen
Vermeld de juridische schuldenaar, het insolventienummer, de grondslag en een specificatie. Voeg de overeenkomst, facturen en bewijs van uitvoering toe. Verwerk deelbetalingen en creditnota’s zichtbaar. Dezelfde handelsnaam op twee documenten bewijst niet automatisch dat dezelfde bv partij is.
Volg de indieningsinstructies en controleer de geldende termijn. Een eerste openbaar verslag is geen noodzakelijk startmoment voor uw aanmelding. Als een gemachtigde voor u optreedt, spreek dan af wie indient en wie wijzigingen doorgeeft.
Dubbeltelling kan ook ontstaan als u langs een andere route vergoeding ontvangt, bijvoorbeeld via een verzekering of betaaldienst. Meld zulke betalingen waar nodig, zodat de resterende aanspraak correct wordt bijgehouden. Dezelfde schade mag niet ongemerkt als twee volledig openstaande claims worden behandeld.
Als uw vordering wordt betwist
Vraag naar het concrete geschilpunt. Gaat het om levering, kwaliteit, een creditnota of de contractspartij? Verzamel bewijs dat daarop aansluit. Het opnieuw opsturen van dezelfde factuur helpt weinig wanneer juist de onderliggende opdracht ontbreekt.
Bij verificatie kan een blijvende betwisting tot een verdere procedure leiden. Bewaar oproepen en data en laat beoordelen welke proceshandeling nodig is. Een algemene klacht aan de curator vervangt niet vanzelf een formele stap bij de rechtbank.
Erkenning en uitbetaling moeten ook daarna uit elkaar blijven. Een toegewezen aanspraak geeft duidelijkheid over het recht, maar creëert geen extra vermogen in de boedel. Voor de uiteindelijke betaling blijven rang en beschikbare middelen beslissend.
De positie volgen in uw administratie
Houd het oorspronkelijke bedrag, het erkende bedrag, prognoses en ontvangen uitkeringen apart. Een verwachting is nog geen betaling. Een gedeeltelijke uitkering betekent bovendien niet zonder verdere informatie dat de restschuld juridisch is verdwenen.
De concurrente positie wordt het duidelijkst wanneer u uw eigen bewijs en beoordeling naast de algemene boedelafwikkeling legt. Zo ziet u welk recht is vastgesteld en welke onzekerheid nog uitsluitend de mogelijkheid tot betaling betreft.